موکومه-گانه (Mokume-Gane)

Beschreibung:

موکومه-گانه (Mokume-Gane木目金) یک تکنیک باستانی ژاپنی (قرن ۱۷ میلادی) برای ساخت فلزات لایه‌ای طرح‌دار (Pattern-Welded Laminated Metals) است. نام آن به معنای “چشم‌های چوب” (Wood-Grain Eyes) است، زیرا الگوهای ایجادشده شبیه حلقه‌های رشد چوب هستند. این تکنیک با جوشکاری نفوذی (Diffusion Welding) لایه‌های نازک فلزات رنگی مختلف (معمولاً طلا، نقره، مس، شاکودو، شیبوئیچی) تحت حرارت و فشار (بدون ذوب شدن!) انجام می‌شود. سپس قطعه حکاکی (Carved)، برش (Punched) یا پیچانده (Twisted) می‌شود تا لایه‌های زیرین آشکار شوند و الگوهای منحصربه‌فردی ایجاد کنند. موکومه-گانه امروزه در جواهرات لوکس هنری (Art Jewelry)، انگشترهای ازدواج و ساعت‌های خاص کاربرد دارد.

Sorte und Entstehung:

لایه‌های متناوب فلزات (طلا Au، نقره Ag، مس Cu، پلاتین Pt، پالادیوم Pd، شاکودو Shakudo، شیبوئیچی Shibuichi). فرآیند:
۱. ورق‌های فلزی تمیز و روی هم چیده می‌شوند (۱۰-۳۰ لایه). ۲. در کوره تحت فشار (بدون اکسیژن) در دمای ۷۰۰-۸۰۰°C حرارت داده می‌شوند تا جوش نفوذی (Diffusion Bonding) رخ دهد. ۳. شمش لایه‌ای نورد (Rolled) و چکش‌کاری می‌شود. ۴. حکاکی (Carving)، سوراخ‌کاری (Punching) یا پیچش (Twisting) برای آشکار کردن لایه‌ها. ۵. پتینه‌کاری (Patination) برای افزایش کنتراست رنگی.

Colors:

بستگی به فلزات استفاده‌شده دارد. ترکیب کلاسیک ژاپنی:
طلای زرد + نقره سفید + شاکودو (سیاه-بنفش) + شیبوئیچی (خاکستری-سبز) + مس قرمز. الگوهای متنوع:
چوب (Woodgrain)، موج (Wave)، چشم بلدرچین (Quail’s Eye)، مارپیچ (Spiral).

Symbolism:

طبیعت، صنعتگری ژاپنی، وابی-سابی، هنر، فردیت.

Nutzung:

انگشترهای ازدواج و نامزدی هنری، جواهرات لوکس خاص، ساعت‌های دست‌ساز، دسته چاقوهای لوکس.

Gesundheitliche Vorteile:

بستگی به فلزات استفاده‌شده دارد. طلای ۱۸ عیار + نقره + مس:
ضدحساسیت (بدون نیکل). شاکودو/شیبوئیچی:
حاوی مس (ممکن است برای پوست‌های حساس آلرژی‌زا باشد). روکش محافظ (Clear Coat) معمولاً اعمال می‌شود.

Cut and Forms:

انگشتر (رایج‌ترین)، آویز، گوشواره، دستبند. الگوها:
Woodgrain، Raindrop، Ladder، Spiral، Random.

Pricing:

بسیار گران (کار دستی و زمان‌بر). یک انگشتر موکومه-گانه:
۵۰۰-۳۰۰۰+ دلار (بسته به فلزات و پیچیدگی). برندهای معروف (James Binnion, George Sawyer):
۲۰۰۰-۱۰۰۰۰+ دلار.

Found Geography:

ژاپن (منبع تاریخی – Denbei Shoami، قرن ۱۷). آمریکا (James Binnion، George Sawyer – احیاکنندگان مدرن). انگلستان ، آلمان .

Erfindung:

ابداع در ژاپن در قرن ۱۷ میلادی (دوره ادو) توسط دنبی شوآمی (Denbei Shoami)، فلزکار سامورایی. ابتدا برای تزئین دسته شمشیرهای کاتانا (Katana Tsuba) استفاده می‌شد. در دوره میجی (۱۸۶۸) با ممنوعیت حمل شمشیر، این هنر رو به افول رفت. در دهه ۱۹۷۰ توسط “هیروکو ساتو پویان” (Hiroko Sato-Pijanowski) و “یوجین پویان” (Eugene Pijanowski) در آمریکا احیا شد.

Kombinationen der Herstellung:

ترکیب کلاسیک:
Au + Ag + Cu + Shakudo + Shibuichi . ترکیب مدرن:
Au + Pt + Pd + Ag . ترکیب مینیمال:
Au 18k Yellow + Au 18k Rose + Au 18k White .

Legende über diesen Stein:

موکومه-گانه را “فلز چوب” (Wood Metal) می‌نامند – آلیاژی که مرز بین فلز سرد و گرمای چوب طبیعی را محو می‌کند. در فلسفه ژاپنی “وابی-سابی” (Wabi-Sabi)، الگوهای موکومه-گانه نماد “زیبایی در نقص و ناپایداری” هستند.

Haltung und Haltungsplätze:

لایه‌ها ممکن است با سایش شدید جدا شوند (Delamination – نادر در کار باکیفیت). پتینه (Patina) با گذشت زمان تغییر می‌کند (زیبایی وابی-سابی). در جعبه نرم.

Saubermachung:

پارچه نرم. هرگز مواد شیمیایی قوی – پتینه را از بین می‌برد. هرگز پولیش خشن – لایه‌ها را خراش می‌دهد. (روکش محافظ:
آب گرم و صابون).

Glauben in verschiedenen Kulturen:

• ژاپن:
  “Mokume-Gane” – روح چوب در فلز، هنر سامورایی‌ها.
• آمریکا:
  “Mokume” – اوج جواهرات هنری.
• اروپا:
  “Woodgrain Metal” – صنعتگری و لوکس.